TWEE STRAATNAME

In die middestad van Kaapstad is ‘n klein steeg met die koddigste naam wat ek van weet.  Dié steeg is seker in die vroeë negentiende eeu benoem en dit is moeilik om te sê of die weduwee na wie die stegie benoem is Engels of Afrikaans of iets anders was.  Die naam is Kromelbow laan.  Nou wonder ek:  word ‘n krom ellenboog voorgestel of is die naam “Kromel” met die Engelse woord “bow” gelas?  Wel, as mens nie te ver daarvandaan nie “Katzenellenbogen” vir een van die Kasteel se vleuels vind, dan word so iets moontlik.

Wat kon tot hierdie naam gelei het?

In Antibes, binne loopafstand van waar ek bly, is nog ‘n interessante straatnaam − Chemin des Âmes du Purgatoire, die Weg van Siele in die Vagevuur.   Seker nie so vreemd vir iemand wat in ‘n Katolieke land grootgeword het, maar vir my ongewoon. Wat sou die geskiedenis agter so ‘n benoeming wees?

Beskeie Monument uit 16de eeu

Die antwoord kry mens in die vroeë-16de eeu in die slag tussen François I en Charles Quint, teen die agtergrond van die chaotiese politiek van wedywery in die suide van Frankryk wat ‘n paar eeue geduur het.  Die lewensverlies was groter as die slae van die bevryding van die Côte d’Azur tydens Augustus, 1944. Die uitkoms van destyds se slag was, soos die uitkoms van die meeste oorloë maar is, vierende leiers en wenende moeders.  Die hertog van Nice wou die tragedie van die slag versag en benoem toe ‘n weg, ‘n chemin, vir die gestorwenes, vanaf die roete uit Antibes na Grasse toe, vandag Rue de Grasse.  Daar is ‘n klein monument aan die begin van die straat opgerig met die woorde Bid tot God vir die siele in die vagevuur en hulle bid vir jou. 

Die Bede

Soldate wat in die slag gesterf het, is seker vir die hemel bestem, maar moes eers finaal in die tussenstadium gereinig word, volgens die Katolieke teologie.

Die Protestante in Antibes (Hugenots), wie se vaders in die slag deelgeneem het, seker nie ‘n groot aantal mense nie, het dit vir verskeie redes lasterlik gevind en die monument in 1560 verinneweer, die kruis afgebreek.  Maar geleidelik het dié gemeenskap oor die jare verkrimp, dalk na ‘n ander kontinent toe, en die monument is weer in ‘n later geslag herstel.

‘n Klein staal kruis

Ek was vandag daar.  Die kruis, amper onsigbaar, is nou van staal gemaak en agter sterk glas is daar ‘n beeld van Maria in nonsgewaad met die beswykte Christus op haar skoot, ‘n piëta.

Piéta skildery

Die datum 1702 verskyn ook daar en daar is onsekerte of dit die hersteldatum is.

Hersteldatum? Wie was Nicolas?

Dit staan op die hoek van die besige Rue en ek wonder net hoeveel van die heen-en-weerders eers bewus is van dié beskeie  monument.  Menslike lyding, sê die digter, vind altyd in ‘n onopsigtelike hoekie plaas.

 

© Willem van der Walt

www.loertoer.wordpress.com

Les Semboules, Antibes

April, 2017

 

Bronne

Dictionnaire D’Antibes Juan-Les-Pins.  Pierre Tosan. HEPT, 1998

Wikipedia :  Purgatory / Vagevuur

Cecil Jenkins :  France. Running Press, Philadelphia. 2011.

Verwys W.H. Auden se gedig “Musée des Beaux Arts”

 

Beelde

My foto’s.

 

Advertisements

Tagged: , , ,

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: