DIE AFRIKAANSE TAALMONUMENT, Die Pêrel

Die Taalmonument was nog altyd vir my treffende beeldhouwerk.  Dat dit Afrikaans vier is gepas:  die taal het binne drie of vier geslagte ‘n wêreldletterkunde daargestel.

Vloeibaar, bevrydend

Vloeibaar, bevrydend

Die Monument is ryk aan simboliek.  Ons weet van die parabola wat die groei van die taal dui.  Maar die vorme wat vir hierdie simboliek deur Jan van Wijk, die argitek, gekies is, is sonder presedent in suidelike Afrika.  Die ontwerp  van die Universiteitsoordkerk in Pretoria is ook ongewoon.  Van Wijk voel die nood om van tradisionele vorme weg te breek.  Vir my is daar met die Taalmonument ‘n weerklank uit ‘n ouer, amper tydlose Afrika – die Soedano-Saheliese bouvorme.

Tekstuur, kleur en kurwes

Tekstuur, kleur en kurwes

Geronde torings

Geronde torings

Die geronde torings, die kleur-tekstuur van die boumateriaal, die grasie in konstruksielyne … ‘n Argitek op dié vlak soek sy inspirasie in vergange tye en hy dink ten minste ‘n eeu vooruit.  En ek meen hy sou sulke idees skaars gehou het in die jare sewentig toe sy ontwerp vir die Taalmonument  aanvaar is.

Fors en onbeweeglik

Fors en onbeweeglik

Dit is interessant dat Gerard Moerdijk wat die Voortrekker-monument (1938) ontwerp het, het gesê dat hy deur ou-Egipte inspireer is.  Maar dit is duidelik dat die modieuse vorm van deco (1920 – 1940) oorwegend  was.  Dié monument is vir my ‘n swaar, geslote vorm met ‘n onbuigsame gees.  Die Taalmonument, inteendeel,  is ‘n ligte, vloeiende  vorm wat die bevryding van abstrakte beeldhouwerk straal.  As ons die twee monumente bymekaar plaas, is dit die evolusie van die gees van ‘n volk wat ons aanskou?

© Willem van der Walt

www.loertoer.wordpress.com

Somerset-Wes / Antibes

Januarie, 2017

 

Bronne

Wikipedia : Voortrekker Monument

Vele beelde van Soedano-Saheliese argitektuur op die internet

 

Beelde

Afrikaans Taalmonument  –  Commons.wikimedia.org

Moskee Dogon  –  agefotostock.com

Torings  –  detroitarchitectjournal.blogspot.com

Voortrekkermonument  –  peace.maripo.com

 

Advertisements

Tagged: , , ,

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: