VOLKSLIEDE en die brand in die neus

Die nuwe bestel in Suid-Afrika in 1994 het ‘n kombinasie van die volksliede daargestel, ‘n ongewone en bedagsame reëling.  Vir die meeste mense was dit voldoende, sover ek weet.

C.J. Langenhoven

C.J. Langenhoven

“Die Stem van Suid-Afrika” / “The Voice” is deur C.J. Langenhoven (liriek) en M. de Villiers (musiek) tussen 1919 en 1921 geskryf.  Die liriek is ‘n poëtiese beskrywing van die grootse skoonheid van die land en word, in die opvolgende vers, ‘n gesang van toewyding.  Die pyn van die Anglo-Boere-oorlog, minder as 20 jaar tevore, was nog vars by hulle.

Enoch Sontonga

Enoch Sontonga

“Nkosi Sikelel’ Afrika” is in 1897 geskryf deur Enoch Sontonga en is ‘n gebed-gesang wat die ganse vasteland omhels en vra dat die “oorlog en lyding” van Afrika se mense eindig.  Dit kom na ‘n bloedige 19de eeu en 500 jaar van slawerny.

Rouget de Lisle

Rouget de Lisle

“La Marseillaise” is in 1792 tydens die Franse Revolusie deur Rouget de Lisle geskryf.  Dit is ‘n marslied vir soldate.  Die liriek is kragtig, om dit sagkuns te stel:  “Die bloedige vlag is gehys … Hulle (die vyand) sny ons seuns en kamerade keelaf … Laat hulle onreine bloed ons landerye natlei.”  En dit teen ‘n naamlose “tirannie”.

 

As die liriese toonaard van die drie volkslied uiteenloop, maak die musiek my bewoë, ja, brand in my neus.  Ek het “Die Stem” vir baie jare eenmaal per week gehoor en gesing in die skool waar ek klasgegee het en dit is verweef in die some van my brein.  “Nkosi” het ek eers as skoolseun gehoor toe die hoof die werksvolk bied om dit vir die skool op te voer.  Die drie-tot-vierdeligeharmonie het my nog nooit verlaat nie.

Suid-Afrikaanse vlag

Suid-Afrikaanse vlag

Deesdae word die “Marseillaise” meer spontaan, meer dikwels, in die openbaar gesing.  Dit was ‘n ontroerend ervaring toe die hele Franse parlement spontaan op die been kom en dit sing.  Dit het glo laas tydens die Eerste Wêreldoorlog gebeur.  En dit was Januarie, 2015, na die terreuraanvalle in Parys.

Indruk van die Franse vlag

Indruk van die Franse vlag

‘n Vreemde lot om deur drie volksliede geraak te word.  Dalk moet ek maar klaarkry en my tot “La Internationale” begewe, en ek sal dit maar op Afrikaans sing, behalwe hulle sê my dat die naam vanaf die 1920s het verander na “O Boereplaas” en die liriek is bietjie anders.

 

© Will van der Walt 

http://www.loertoer.wordpress.com

Les Semboules, Antibes

Desember, 2016

 

Bron

Wikipedia

 

Beelde

Enoch Sontonga – timeslive.co.za

C.J. Langenhoven – azquotes.com

Rouget de Lisle – fr.wikipedia.org

Suid-Afrikaanse vlag  –  getty images.co.uk

Franse vlag  – windows10free.org

 

 

Advertisements

Tagged: , ,

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: